خشکی دهان: رهایی از آن

خشکی دهان به شرایطی پزشکی گفته می شود که در آن دهان به اندازه ی کافی بزاق تولید نمی کند تا دهان مرطوب نگه داشته شود. در این شرایط احتمال پوسیدگی دندان به دلیل رشد باکتری ها و بد بو شدن دهان افزایش می یابد. این عارضه می تواند جزئی و خفیف باشد یا به قدری شدید باشد که سلامت دهان و دندان بیمار را تحت تاثیر قرار دهد.

علائم خشکی دهان:

در صورتی که تولید بزاق در دهان شما کافی نباشد، دچار علائم زیر می شوید:

  • خشکی و احساس چسبندگی در دهان
  • غلظت بزاق
  • بوی بد دهان
  • اشکال در جویدن، حرف زدن و بلع
  • خشکی و درد در گلو
  • خشکی زبان
  • تغییر طعم در دهان

علل خشکی دهان:

خشکی دهان می تواند به دلیل عدم کارکرد صحیح غدد بزاقی رخ دهد. برخی از شایع ترین علل آن عبارتند از:

مصرف دارو:

تعداد زیادی از داروها، به خصوص بسیاری از داروهای بدون نسخه دارای عارضه خشکی دهان هستند. داروهای درمان افسردگی، داروهای فشار خون، داروهای ضد اضطراب، آنتی هیستامین ها، شل کننده های عضلانی و داروهای مسکن باعث کاهش تولید بزاق می شود.

افزایش سن:

بسیاری از افراد با افزایش سن دچار خشکی دهان می شوند. علل زمینه ساز این عارضه عبارتند از: مصرف دارو، کاهش توانایی بدن در هضم دارو، تغذیه ناکافی، ابتلا به بیماری های متعدد

آسیب به عصب:

برخی جراحی های دهان و دندان با خطر آسیب به عصب همراه هستند که در صورت وقوع می تواند موجب خشکی دهان شود.

مصرف سیگار و الکل:

نوشیدن الکل و مصرف دخانیات از مهم ترین علل خشکی دهان هستند.

درمان سرطان:

داروهای شیمی درمانی می توانند موجب تغییر ماهیت بزاق دهان و میزان تولید آن شوند. این امر می تواند موقت باشد، و تولید بزاق دهان پس از تکمیل درمان به حالت طبیعی بازگردد.

پرتو درمانی سر و گردن نیز می تواند به غدد بزاقی آسیب وارد کند و موجب کاهش قابل توجه تولید بزاق در دهان شود. بسته به دوز پرتو و ناحیه مورد درمان، این عارضه می تواند موقت یا دائمی باشد. بیمارانی که تحت درمان انواع سرطان قرار دارند باید از نظر سلامت دهان و دندان به طور مرتب تحت نظر و معاینه دندانپزشک قرار گیرند.

سوءمصرف مواد مخدر:

مصرف مت آمفتامین باعث خشکی شدید دهان و آسیب به دندان ها می شود. ماری جوانا نیز می تواند تاثیر مشابه ایجاد کند.

استرس و برخی اختلالات خود ایمنی نادر مانند سندرم شوگرن از دیگر علل ابتلا به این عارضه هستند.

مهم نیست که علت آن چیست، خشکی دهان مزمن مسئله ای است که باید توسط دندان پزشک متخصص رفع شود.

تاثیر خشکی دهان بر دندان:

نه تنها وجود بزاق در دهان روند هضم غذا را آغاز می کند، بلکه به حذف باکتری ها و ذرات غذا از دهان نیز کمک می کند. بزاق همچنین میزان اسید تولید شده در دهان را نیز خنثی می کند. بدون این دفاع طبیعی بدن از دهان، به سرعت باکتری و پلاک در پایه دندان تجمع می کنند. در نتیجه فرد به بوی بد دهان، پوسیدگی دندان و بیماری های لثه دچار می شود. دیگر تاثیر خشکی دهان بر دندان از دست رفتن توانایی بزاق در ترمیم و رساندن مواد معدنی به مینای دندان است.

انجمن دندانپزشکی آمریکا (ADA) عنوان می کند که خشکی دهان می تواند منجر به کاندیدیازیس دهان شود. این عارضه یک عفونت قارچی است. بیماران مبتلا به خشکی دهان در معرض عوارض ناراحت کننده مانند سندرم سوزش دهان نیز قرار دارند. بزاق ناکافی می تواند با توانایی چشایی و همچنین قرار گیری دندان مصنوعی در دهان نیز تداخل ایجاد کند.

عوارض خشک شدن دهان:

در صورتی که در دهان شما بزاق کافی تولید نشود، این امر ممکن است به عوارض زیر منتهی شود:

  • افزایش پلاک، پوسیدگی دندان و بیماری لثه
  • زخم های دهانی
  • عفونت قارچی دهان
  • ترک خوردن لب ها به خصوص در گوشه ها
  • تغذیه ناکافی و سوء تغذیه در اثر اشکال در جویدن و بلع

درمان خشکی دهان:

بهتر است برای درمان خشکی دهان با دندان پزشک خود صحبت کنید، اما با استفاده از برخی گام های ساده نیز می توانید درد و ناراحتی خود را از بین ببرید.

برای شروع برخی عادات خود را تغییر بدهید، برای مثال مصرف کافئین و قهوه، الکل و سیگار را قطع کنید.

در صورتی که دچار خشکی دهان هستید از غذاهای شیرین یا اسیدی و آب نبات دوری کنید، چرا که تا حد زیادی خطر ابتلا به پوسیدگی دندان را افزایش می دهند. در طول روز، مقدار زیادی آب بنوشید. مایعات به رفع خشکی دهان کمک می کنند.

جویدن آدامس یا مکیدن آبنبات بدون قند می تواند دهان را مرطوب کند و غدد بزاقی را تحریک کند.

در صورتی که عارضه شما مزمن است می توانید از دندانپزشک خود برای درمان یا استفاده از محصولات بزاق مصنوعی مشورت بگیرید.

بسته به شدت عارضه، دندانپزشک می تواند برای پیشگیری از تاثیر خشکی دهان بر دندان به شما استفاده از فلورایدتراپی یا سیلانت را توصیه کند. در صورتی که خشکی دهان شما بیش از یک هفته ادامه یافت، برای یافتن علت و درمان عارضه به دندانپزشک یا پزشک خود مراجعه کنید.

برای جلوگیری از خشکی دهان در خواب، توصیه می شود که با خمیردندان حاوی فلوراید مسواک بزنید و از دهان شویه های حاوی الکل، که می توانند این مشکل را حادتر کنند، دوری کنید.

توصیه می شود که یک دستگاه بخار سرد در اتاق خود قرار دهید تا رطوبت اتاق را تامین کند. همچنین یک لیوان آن در نزدیکی خود قرار دهید تا در زمان های که بیدار می شوید مقداری آب بنوشید.

یافتن علت های زمینه ای:

خشکی دهان ممکن است بیماری نباشد، اما می تواند به مشکل بزرگ تری مربوط باشد. در صورتی که خشکی دهان با احساس سوزش در دهان، لب ترک خورده و یا گوشه دهان زخم شده، پلاک بیش از حد روی دندان ها و نفس بد بو همراه است، حتما با متخصص مشورت کنید. خشکی دهان می تواند به مشکلات زیادی در حوزه ی دهان و دندان ختم شود. در صورتی که به این مشکل رسیدگی نشود پوسیدگی های شدید و مشکلات حاد در لثه می تواند دهان شما را تهدید کنند.

منبع:

Colgate

2 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *